Generatory mikrofalowe i modulacja częstotliwości
1. Warunki generacji
1.2. Bilans mocy generatora
Analiza bilansu mocy w obwodzie generatora wymaga wprowadzenia pojęcia mocy ujemnej. Moc \(P_S=\mathrm{Re}\begin{Bmatrix} \mathrm{UI_{S}^{*}/2} \end{Bmatrix}\) absorbowanej przez rezonator i obciążenie jest dodatnia, co oznacza, że jest to moc tracona. Moc \(P_A=\mathrm{Re}\begin{Bmatrix} \mathrm{UI_{A}^{*}/2} \end{Bmatrix}\) jest ujemna, gdy konduktancja GA jest ujemna. Oznacza to, że konduktancja GA „pompuje” moc prądu zmiennego do obwodu zewnętrznego. Bilans mocy można zapisać następująco:
|
\(P_A+P_S=0;\) |
(1-4) |
Warunek powyższy jest spełniony w stanie ustalonym generacji. Jednak w stanie narastania lub gaśnięcie oscylacji suma mocy PA+PS jest różne od zera. Aby wyjaśnić ten fakt wygodnie jest przyjąć, że prąd IS jest w fazie z U, co oznacza, że prąd IA jest przesunięty o 1800 względem U.
Moce PA i PS zapisze się teraz następująco:
|
\(P_A=-\frac{1}{2}\left | \mathrm{UI_A} \right |<0;\) |
(1-5) |
|
\(P_S=\frac{1}{2}\mathrm{G_S}\left | \mathrm{U}^{2} \right |;\) |
(1-6) |
Obwód strojenia jako bierny nie wykazuje nieliniowości i wykres PS(│U│) jest parabolą. Element aktywny, np. tranzystor, jest nieliniowy, co oznacza, że prąd │IA│ tylko do pewnej granicy jest proporcjonalny do │U│. W rezultacie moc PA(│U│) jest proporcjonalna do │U│2. jedynie dla małych amplitud i ze wzrostem │U│ coraz bardziej odchodzi od paraboli. Na rys.1.3B pokazano wykresy obu mocy. Punkt przecięcia paraboli PS z linią mocy PA określa stan ustalony, w którym spełniony jest warunek(1-4).
Rys.1.3. Ilustracja bilansu mocy w obwodzie oscylatora.
A) Amplitudy prądów obwodu aktywnego i strojenia.
B) Moce: PA dostarczana przez obwód aktywny i PS absorbowana przez obwód strojenia.
Generację inicjują szumy elementu aktywnego. Dla małych amplitud moc dostarczana przez obwód aktywny przewyższa moc traconą, gdyż PA+PS<0. Nadwyżka mocy powoduje, że amplituda drgań narasta, wzrasta energia zgromadzona w polu elektromagnetycznym obwodu rezonansowego. Proces narastania amplitudy trwa tak długo, aż spełniony zostanie warunek (1-4). Natomiast gdy PA+PS> 0, drgania gasną.